26 Haziran 2017 Pazartesi

SERBEST T4 Hormonu Nedir? Yüksekliği ve Düşüklüğü Ne Anlama Gelir ?


            Tiroid bezi ile iki türlü hormon salgılanır. Bu hormonlardan biri ft4 hormonu diğeri de ft3 hormonudur. Bu hormonlardan en fazla salgılanan hormon % 80 oran ile ft4 hormonudur. Daha az salgılanan % 20 oranı ile ft3 hormonu olmasına rağmen hücrelere serbestçe giren ve etki eden hormon ft3 hormonudur.

            Ft4 hormonu hücreye girmez ve herhangi bir etki de bulunmaz. Hücreye girmeyen ft4 hormonu, karaciğerde bazı enzimler ile ft3 hormonuna dönüşmektedir. Kanda bulunan ft4 hormonu total ft4 hormonu olarak proteinlere bağlanır ve dolaşırlar. Ft4 hormonlarının kan ölçümünde normal değerlerin altında veya üstünde olması Tiroid bezinin çok fazla iyi çalışamadığının kanıtıdır.

            Serbest t4 düşüklüğü Tiroid bezinin yavaş çalıştığını, serbest t4 yüksekliği ise Tiroid bezinin hızlı çalıştığını gösterir. Bu durumlar kişide bazı belirtiler ile ortaya çıkmaktadır ve tedavileri mümkün olan rahatsızlıklardır. Aşağıda serbest t4 hormonunun ne demek olduğu, belirtileri ve sonuçları anlatılmıştır.



 Serbest t4 Hormonu Nedir?


            Vücudumuz için önemli bir yere sahip olan serbest t4 nedir çoğu kişi tarafından bilinmemektedir. Vücutta bulunan tiroid bezlerinin seviyelerini ölçmek amacıyla kullanılan testlerin içinde yer alan serbest t4 hormonu, tiroid bezinin nasıl çalışıp çalışmadığını belirler.

            Vücuttaki en önemli endokrin bezlerinden olan serbest tiroid bezi, hipofiz bezi aracılığı ile serbest t4 hormonu üretmesi için uyarılır. Tiroid bezinde bir sorun meydana geldiğinde bu sorun hormon üretimine de yansır. Bu nedenle serbest t4 düşüklüğü ve yüksekliğini ölçmek amacı ile tiroid testi yapılır. Tiroid bezi hormonunda meydana gelen değişimler vücutta ciddi sorunlara yol açabileceğinden bu testler çok önemlidir. Serbest t4 hormonunun en temel görevi, daha aktif olarak hareket eden ve hücreler tarafından kullanılan t3 hormonuna dönüşmektir.

            T4 hormonunun serbest t4 ve total t4 olmak üzere iki çeşidi vardır. Total t4, kullanılan doğum kontrol ve aspirin gibi ilaçların etkisine bağlı olarak yükselebilir. Hamilelik ve yüksek östrojen ile de T4 oranı etkilenir. Ancak serbest t4 düşüklüğü ve yüksekliği bu durumlardan etkilenmez.

 Serbest t4 Hormonunun Görevleri


 -Vücut tarafından üretilen ve yine vücut tarafından harcanan enerji miktarını ölçer
 -Kolesterolün dengeli olmasını sağlar
 -Nefes alıp vermeyi sağlar
 -Sinir sistemi fonksiyonlarının görevlerinde yer alır
 -Kalp sağlığını korur
 -Kiloların kontrol edilebilmesini sağlar
 -Beynin gelişmesine katkı sağlar
 -Adet günlerini düzenler

 SERBEST T4 TESTİ NEDEN YAPILIR?


            Hipertiroid ile hiportiroid tespit edilmek amacıyla yapılır. Serbest t4 nedir ve bu testin yapılma sebepleri araştırılır. Meydana gelen farklı tiroid sorunlarını test etmek için;

 -Hipofiz bezi sorunlarını bulmak ve teşhis etmek
 -Kısırlığın sebeplerini araştırmak
 -Yapılan tedavilerin etkilerini görmek

            Serbest t4 hormonlarının normal seviyeleri 0,7 – 2,0 pg/mg ‘dir. Bu değerlerin üzerinde hormon test edilirse serbest t4 yüksekliği, altında olursa serbest t4 düşüklüğü meydana gelir. Serbest t4 yüksekliği meydana geldiğinde ortaya çıkabilecek olan belirtiler şunlardır:

 -Kaygı
 -Aşırı stres
 -Uyku problemi
 -Halsizlik
 -İshal
 -Kabızlık
 -Kasların ağrıması
 -Eller ve ayaklarda titreme
 -Kalp atışının hızlanması
 -Güçsüz hissetme
 -Görmede bozukluklar
 -Işığa karşı aşırı hassasiyet
 -Gözlerde şişlik
 -Gözlerde kuruluk
 -Gözlerde tahriş

            Bu belirtiler serbest t4 değeri 0,7’den düşük olduğu zamanlarda meydana gelmektedir. Serbest t4 değeri düşük olduğunda meydana gelen belirtiler ise şunlardır:

 -Aşırı kilo alma
 -Depresyon hali
 -Ciltte meydana gelen kuruluk
 -Saçların dökülmesi
 -Kabızlık
 -Aşırı üşüme
 -Kuru soğuklardan etkilenme
 -Ciltte meydana gelen ödem
 -Adetlerde meydana gelen düzensizlikler
 -Guatr

 SERBEST T4 YÜKSEKLİĞİ VE DÜŞÜKLÜĞÜ NE ANLAMA GELİR?


            Yapılan teste serbest T4 değeri yüksek olduğunda tiroid bezinin normalden daha fazla çalıştığı anlaşılır. Tiroid bezi az çalıştığı için ilaç tedavisi gören kişiler aldıkları ilacın dozunu artırdıklarında t4 değeri yükselmektedir. T4 yüksekliği kişide guatr, graves ya da tiroid hastalıklarından biri olduğu anlamına gelir. Serbest tiroid t4 değeri düşük çıktığında ise tiroid bezinin normalden daha az çalıştığı belirlenir. Düşük t4 değerine sahip olan kişinin hipofiz bezi hastalığı olduğu tesit edilir. Ayrıca bu kişilerin tiroid bezlerinde hasar meydana geldiği anlaşılır.

 Serbest t4 testlerinin sonuçlarını etkileyen etmenler;

 -Doğum kontrol ve buna benzer hapların sürekli olarak kullanılması
 -Aspirin ve buna benzer kanın sulanmasına neden olan hapların kullanılması
 -Karaciğerde meydana gelen hastalıklar
 -Hamilelik
 -Aşırı stres
 -Lityum kullanılması
 -Progesteron hapları
 -Östrojen hapları
 -Kortikosteroid hapları

            Serbest t4 testleri yapılmadan önce bu ilaçları kullanan kişiler bunu doktora mutlaka belirtmelidir. Ortaya çıkacak olan sonucu etkileyeceği için değerlendirme de ona göre yapılır. Yapılan kan testi sonucunda serbest t4 hormonunun düşük olmasına sebep olan veya yükselmesini sağlayan etkenler ve rahatsızlıklar tespit edilir. Hipotiriodi gibi bir rahatsızlığın varlığı tespit edildiğinde yapay yani sentetik tiroid hormonlarından yardım alınmaktadır. Eğer yapılan test sonucunda kişide Hipertiriodi rahatsızlığı tespit edilirse cerrahi müdahale yapılması gerekebilir. Ayrıca radyoaktif iyot tedavisi ile tiroidi önleyici ilaç tedavileri de uygulanabilir. Bu tedavi yöntemleri hastanın yaşına ve durumuna bağlı olarak değişir.


1 yorum:

  1. çok iştahlıyım, acayip yemek yerim ama bir türlü kilo almam. Dışarıdan bakıldığı zaman afrikalılar gibi gözüküyorum. Bağırsaklarıma baktırdım normal çıktı acaba tiroid ile alakalı olabilir mi?

    YanıtlaSil